Obstipatie

Elk individu heeft een vast ritme in zijn ontlasting. Elk kent zijn eigen regelmaat het best. De ene persoon kan twee maal per dag naar het kleine kamertje gaan, de ander slechts eenmaal in de week. Het is dus een misverstand te veronderstellen dat iedereen dagelijks ontlasting moet hebben. We spreken van verstopping of obstipatie als de ontlasting veel minder vaak voorkomt dan gebruikelijk. Klachten die hiermee kunnen gepaard gaan zijn buikpijn en een opgeblazen gevoel.
Het is onmogelijk om bij darmklachten een eenduidig voedingsadvies te geven. Wel zijn er enkele leef- en voedingsadviezen die heel doeltreffend zijn.

 

Leefadviezen

  • Wanneer je iets drinkt op nuchtere maag, breng je je darmen op gang. Ideaal om nuchter te drinken is een glas (lauw) water, thee of een fruitsapje.
  • Begin de dag met een stevig ontbijt. Een ontbijt is noodzakelijk voor een goede darmwerking. Een kop koffie of een potje yoghurt is niet voldoende.
  • Sla geen maaltijden over en probeer op regelmatige tijdstippen te eten. Verstoring van de regelmaat (bijvoorbeeld in het weekend) kan de klachten verergeren.
  • Neem de tijd om rustig te eten en goed te kauwen.
  • Probeer dagelijks te bewegen. Een 30 tot 60 minuten wandelen of fietsen per dag, kan obstipatie voorkomen of verhelpen.
  • Neem de tijd om naar het toilet te gaan. Stel het toiletbezoek niet uit wanneer je de aandrang hebt. Wanneer je niet reageert op de aandrang heb je de kans dat deze helemaal verdwijnt waardoor obstipatie ontstaat.
  • Wanneer je te veel lucht inslikt, kunnen er krampen, gasvorming of winderigheid ontstaan. Lucht inslikken kan door het kauwen van kauwgom, drinken met een rietje en roken. Ook door tegelijk te eten en te drinken kan veel lucht worden ingeslikt. Ook bij het tegelijkertijd eten en praten slik je lucht in.
  • Gebruik geen laxeermiddelen of stoppende middelen op eigen initiatief. De darmwerking kan hierdoor nog meer verstoord geraken. Overleg het gebruik hiervan met je arts.

Voedingsadviezen

Eet voedingsvezels

Voedingsvezels zijn delen van planten die niet verteerd worden. Je vindt ze terug in het buitenste vliesje van de graankorrel, in fruit, groenten en peulvruchten.

Enkele voorbeelden van vezelrijke voedingsmiddelen:

  • Alle soorten groenten, zowel rauw als gekookt. Zorg voor een beetje afwisseling in het menu of eet je groenten afwisselend eens rauw en dan eens warm klaargemaakt.
  • Alle soorten fruit. Vooral kiwi’s, sinaasappels, pruimen, …. hebben een gunstig effect bij mensen met constipatie. Breng afwisseling in het soort fruit dat je eet.Peulvruchten zoals witte en bruine bonen, kapucijners en linzen.
  • Gedroogde, geweekte vruchten zoals pruimen, rozijnen, krenten, vijgen en abrikozen.
  • Alle donkere broodsoorten zoals volkoren- of roggebrood, muësli- of krentenbrood, volkoren crackers, volkoren knackebrood, …
  • Aardappelen, volkoren of meergranenpasta, zilvervliesrijst.
  • Havermout, muesli, volkorenmeel.
  • Noten, pinda’s, sesamzaad, lijnzaad.
  • Volkoren of meergranenkoeken, volkoren beschuiten, peperkoek.

Daarnaast leveren voedingsvezels nog andere voordelen:

  • Vezelrijke voedingsmiddelen leveren in de meeste gevallen meer vitaminen en mineralen dan hun ongeraffineerde (witte) soorten.
  • Vezels blijven langer in de maag en zorgen zo voor een langer verzadigingsgevoel.
  • Vezels zullen door hun watervasthoudende eigenschappen diarree voorkomen.
  • Vezels zorgen voor een grotere hoeveelheid zachte stoelgang. Hierdoor is de kans dat je moet persen kleiner en loop je minder risico op speen.
  • Vezels zouden het risico op bepaalde kankers verminderen zoals dikke darmkanker.
  • Vezels verminderen het risico op hart en vaatziekten.
  • Vezels zijn een hulp om te vermageren.

Wanneer je meer voedingsvezels gaat eten, kunnen de eerste weken de klachten verergeren. Dit heeft te maken met gewenning van de darmen aan de grotere hoeveelheid voedingsvezel. Meestal verdwijnt dit na 1 tot 2 weken en merk je verbetering. Je kan dit voorkomen door geleidelijk meer vezels te gebruiken.

Drink minstens 2 liter per dag

Voor een goede darmwerking is het noodzakelijk om minstens 2 liter per dag te drinken. Liefst onder de vorm van water. Vooral wanneer je voedingsmiddelen eet die meer vezels leveren dan gewoonlijk. Een hogere vezelinname zonder dat je daarbij extra drinkt, kan verstopping veroorzaken.

Pas wanneer je deze leef- en voedingsadviezen consequent toepast, haal je er voordelen uit. Een tijdelijke aanpassing geeft ook slechts een tijdelijke verbetering. Verstoring van de regelmaat zal je meteen merken in je ontlastingspatroon.

Verschenen op 9 januari 2011 en herzien op 27 mei 2015 met medewerking van Claudia Fripont, diëtiste

Test je eetgewoonten

Bekijk onze 20 gratis testen rond voeding.

Contacteer ons

Algemene vragen en vragen over jouw ziekteverzekering