Voeding voor & na een operatie

Om een operatie en het herstel na een operatie zo goed mogelijk te laten verlopen, is het belangrijk dat je lichaam in een zo goed mogelijke conditie is. Hoe beter je lichamelijke conditie, hoe makkelijker je kunt herstellen van een operatie.
Een gezonde voeding helpt mee om je lichaam in een juiste conditie te krijgen of te behouden. De kans op complicaties na de operatie zouden ook minder zijn.

 

Voeding voor de operatie

Let hierop in de periode voor de operatie:

  • Volg de regels van een gezonde voeding
    een gezonde voeding levert voldoende energie en alle noodzakelijke voedingsstoffen (eiwitten, koolhydraten, vetten, vitaminen, mineralen) die noodzakelijk zijn voor een goede lichamelijke conditie en weerstand. De actieve voedingsdriehoek geeft het beste aan hoeveel je van welk voedingsmiddel best eet om alle noodzakelijke voedingsstoffen binnen te krijgen.
  • Vermijd ongewenst gewichtsverlies
    je voedingstoestand kan verslechteren wanneer je voor de operatie (ongewenst) afvalt. Het gewicht vormt een graadmeter voor een goede voedingstoestand.
  • Neem extra’s bij ongewenst gewichtsverlies
    ongewenst gewichtsverlies kan veroorzaakt worden door verminderde eetlust, het nuchter moeten zijn tijdens onderzoeken of mechanische problemen zoals bij een gebroken kaak of problemen met het gebit. Hier volgen enkele tips die je helpen terug gewicht te winnen:
      • Neem dagelijks 3 maaltijden en maak gebruik van tussendoortjes. Sla nooit een maaltijd over.
      • Eet nog iets in de loop van de avond of voor het slapen gaan.
      • Breng variatie in je eten. Zo kan je afwisselen met verschillende broodsoorten. Denk aan beschuit, crackers, roggebrood, notenbrood, krentenbrood, geroosterd brood, … Je kan ook eens een bord pap eten in plaats van brood zoals rijstpap, havermoutpap, griesmeelpap, … Je tweede broodmaaltijd kan je ook vervangen door een pastamaaltijd.
      • Besmeer je brood royaal met een dieetmargarine.
      • Vervang magere en halfvolle melkproducten (tijdelijk) door hun volle (gesuikerde) varianten.
      • Soep kan een vol gevoel geven vlak voor de maaltijd. Neem de soep zeker een half uur op voorhand.
      • Gekookte aardappelen kan je ook vervangen door puree, gebakken aardappelen (eventueel in olijfolie), pasta of rijst.
      • Werk groenten af met een dieetmargarine of een room (eventueel een room op basis van soya).
      • Tussen de maaltijden kan je iets extra nemen in de vorm van dranken (fruitsap, yoghurtdrink, chocomelk,…), een kleine versnapering (peperkoek, plakje cake, speculaas,…) een extra broodmaaltijd, ongezouten nootjes,…

Nuchter voor de operatie?

In de meeste ziekenhuizen wordt geadviseerd om 12 tot 6 uur voor de operatie niets meer te eten of te drinken. De geneesmiddelen die gebruikt worden om de patiënt onder narcose te brengen, kunnen misselijkheid en braken veroorzaken. Tijdens de verdoving kan er bij braken voedsel in de longen komen. Dit kan gevaarlijk zijn voor de patiënt. 

Wel drinken voor de operatie?

Onderzoek heeft uitgewezen dat patiënten tot 2 uur voor de operatie wel heldere dranken mogen gebruiken. In principe mag er dus water, thee of koffie (zonder melk en zonder suiker) gedronken worden. Vraag aan de chirurg die je operatie uitvoert of dit ook bij jou van toepassing is. 

Mag een “heldere koolhydraatrijke drank” tot kort voor de operatie?

Tegenwoordig zijn er “heldere koolhydraatrijke dranken” verkrijgbaar bij de apotheker. Dit is een drank speciaal ontwikkeld om te gebruiken voor een operatie. Deze drank zou niet enkel het dorstgevoel wegnemen, maar levert ook nog extra energie. In overleg met je behandelende arts/chirurg kan er bekeken worden of je ook van dit product mag drinken. 

Voeding na de operatie

Afhankelijk van de lokalisatie en de grootte van de chirurgische ingreep zal de voeding langzaam of snel weer opgebouwd worden. Dit is zeer individueel.

In sommige gevallen is het noodzakelijk extra tussenmaaltijden te gebruiken om aan te sterken. Indien dit nodig is, zal het ziekenhuis dit voorzien voor jou.

Ook na een operatie stimuleert een goede voeding het herstel en vermindert in bepaalde gevallen de kans op complicaties.

Verschenen op 10 november 2009 met medewerking van Claudia Fripont, diëtiste

Test je eetgewoonten

Bekijk onze 20 gratis testen rond voeding.

Contacteer ons

Algemene vragen en vragen over jouw ziekteverzekering