Zin krijgen in seks

​Als je veel rugpijn hebt, verdwijnt je zin in seks soms als sneeuw voor de zon. Goede afspraken tussen jou en je partner en enkele kleine handelingen helpen om terug zin te krijgen.

Inleiding

​Seksualiteit is een complex samenspel van fysieke, psychologische en sociale factoren. Rugpijn kan een impact hebben op elk van die facetten en zo voor problemen zorgen.

Wanneer je krijgt te kampen met rugproblemen, is seks soms het laatste waar je aan denkt. Je lichaam heeft alle energie nodig om staande te blijven en te functioneren, zodat de seksuele zintuigen als het ware uitgezet worden. De pijn eist alle aandacht op zodat seks tijdelijk buiten beeld raakt. Het is simpelweg niet aan de orde.

Toch is en blijft seksualiteit een belangrijk aspect van ieders leven, ook als er sprake is van een beperking door bijvoorbeeld lichamelijke pijn. Na een aanpassingsperiode kom je onvermijdelijk voor de vraag te staan hoe het nu verder moet met je seksleven.

En vergeet ook de positieve effecten van seks niet! Seks zorgt (tijdelijk) voor spierontspanning, een verhoogde pijngrens bij vrouwen en een vermindering van stressgevoelens.

 

 

Problemen

Op lichamelijk vlak

Seksualiteit is een ruim begrip. Het gaat evenzeer over verlangens als over lichamelijke reacties.

Veel mensen met rugpijn hebben nog wel dezelfde verlangens als voor de rugklachten, maar ze kunnen er lichamelijk niet meer op reageren zoals gewenst. De verschillende onderdelen van seksualiteit komen zo niet meer overeen. Dit is frustrerend, zowel voor de patiënt als voor de partner.

Het kan zijn dat de seksuele zin vermindert door rugpijn. Leven met rugpijn is voor veel mensen erg vermoeiend. Je lichaam is continu bezig met het zoeken naar de meest comfortabele houding en het beperken van de pijn. Deze vermoeidheid heeft een negatieve invloed op de seksuele zin.

Ook de mechanische aspecten van seks zijn niet te onderschatten. Voor een plezierig en ontspannend seksleven is een minimale conditie noodzakelijk, net als souplesse en bewegingsvrijheid. Dit betekent niet dat seks pas aangenaam is als je tot acrobatische toeren in staat bent in bed. Maar toch is het vrij bewegen van je lichaam zonder pijn aangenaam tijdens het vrijen. Als deze bewegingsvrijheid door rugklachten beperkt worden, vraagt dit zowel voor de patiënt als voor de partner een aanpassingsperiode. Dit is niet altijd even eenvoudig omdat de meeste mensen wel bepaalde gewoontes hebben opgebouwd op seksueel vlak.

Op psychosociaal en relationeel vlak

Pijn heeft een slechte invloed op je welbevinden en relatie. Op verschillende manieren:

  • Er is een link tussen chronische pijn en depressieve gevoelens. Wanneer je geconfronteerd wordt met aanhoudende pijn, leidt dit vaak tot neerslachtigheid en verdriet om wat je niet (meer) kan en de zorgen rond je lichaam.
  • Ook angstgevoelens spelen vaak een rol. Wat als de pijn erger wordt? Wat blijft er nog over van onze relatie als deze pijn blijft duren? Hier schuilt het risico dat je in een vicieuze cirkel terecht komt. Je bent angstig om door seks nog meer rugpijn te krijgen. Hierdoor treedt soms vermijdingsgedrag op. Je vermijdt lichamelijk contact uit angst dat er een vrijpartij ‘moet’ volgen. Dit brengt het gevaar mee dat alle lichamelijk contact afgebouwd wordt. Hierdoor komt ook de intimiteit op een laag pitje te staan, wat nefast is voor een relatie.
  • Door pijn kan je lichaamsbeeld en zelfbeeld aanzienlijk veranderen. Zo is men door hevige pijn soms niet meer in staat om bepaalde rollen in te vullen bijvoorbeeld als minnaar, als kostwinnaar, enz. Dit kan frustraties oproepen waarmee je gaandeweg moet leren leven en omgaan.

Pijn oefent dus een invloed uit op je welbevinden, wat op zijn beurt een invloed heeft op je relatie. In die zin beïnvloedt ook de reactie van je partner op de pijn je relatie. De kwaliteit van de relatie is dus een belangrijke factor die mee bepaalt in welke mate het seksueel leven al dan niet verandert.

Wanneer er al relationele en/of seksuele moeilijkheden waren voor de pijn, wordt de rugpijn soms gebruikt als een excuus om het echte probleem te verdoezelen.

Langs de andere kant versterkt pijn soms de intimiteit tussen partners versterken. Wanneer de partner erg begrijpend en ondersteunend reageert op de pijn, kan dit zorgen voor een betere communicatie en verhoogde intimiteit, die op hun beurt een extra boost aan de relatie geven.

 

 

Tips

Volgende tips helpen om je seksleven opnieuw vorm te geven, rekening houdend met de rugklachten:

  • Praat met je partner voldoende over de pijn en wat die met je doet op lichamelijk en emotioneel vlak. Dit zorgt voor meer begrip en inlevingsvermogen langs beide kanten.
  • Vermijd lichamelijk contact niet. Spreek op voorhand af met je partner om te stoppen bij pijn. Zo hoef je geen angst meer te hebben voor een vrijpartij. Je mag ook van je partner verwachten dat hij/zij dit respecteert.
  • Bespreek met je arts wat je kan/mag doen in bed en wat de eventuele effecten zijn van medicatie op je seksleven.
  • Een warm bad voor het vrijen kan tijdelijk pijn en stijfheid verlichten.
  • Varieer regelmatig van houding.
  • Kussens onder pijnlijke lichaamsdelen of een pijnstiller voor het vrijen kunnen verlichting brengen.
  • Reken af met gangbare mythen over seksualiteit. Seks is niet alleen geslachtsgemeenschap, dus als dat te pijnlijk is, zijn er tal van andere mogelijkheden om te genieten. Goede seks hoeft ook niet altijd te ontstaan zonder planning en praten. Je kan evengoed genieten na duidelijke afspraken.
  • Blijf positief denken en verwijt elkaar niets.
  • Zorg dat er intimiteit en een goede sfeer is tussen jou en je partner. Ga bijvoorbeeld samen leuke dingen doen.
  • Probeer je zorgen even opzij te zetten.
  • Een bad nemen, mooie kledij dragen en lekkere parfum dragen, geven je een sexy gevoel.
  • Ban de gedachten uit die je in de weg staan om je sexy te voelen.
  • Neem genoeg tijd voor het vrijen.
  • Ga na wat je prettig vindt in bed.
  • Gebruik je fantasieën, lees opwindende lectuur of kijk eventueel samen naar een erotische film.
  • Gebruik hulpmiddelen, bijvoorbeeld massageolie voor een sensuele massage.
  • Probeer voor het vrijen voldoende te slapen zodat je niet moe bent.
  • Blijf op ontdekking gaan: verken je grenzen en mogelijkheden om te onderzoeken wat er ondanks je beperkingen nog mogelijk is in bed. Geef vooral niet zomaar je seksleven op omwille van de rugpijn, maar zoek samen met je partner naar resterende en alternatieve seksuele mogelijkheden, want die zijn er zeker.

 

Verschenen op 1 december 2010 met medewerking van Ellen Van Looy, seksuologe. Nagelezen op 19 september 2014 door dr. Vera De Groof, adviserend geneesheer NVSM. Bron: Seks zonder schroom. Seksualiteit en een chronische ziekte. Rutgers Nisso Groep (2008)

Contacteer ons

Algemene vragen en vragen over jouw ziekteverzekering

Online advies

Voor al jouw vragen over gezondheid en welzijn.