Je bent hier:

HomeDoelgroepen

Hopen op een toekomst, in plaats van een toekomst vol hoop

Nieuwe ervaringen opdoen was één van mijn voornemens het afgelopen jaar. Dat gecombineerd met het vele nieuws over oorlog en vluchtelingen in 2016 zorgden ervoor dat ik niet twijfelde bij het zien van een inleefreis georganiseerd door de Jongsocialisten naar de Westelijke Sahara. Je verblijft in een vluchtelingenkamp bij de families thuis en ontdekt het maatschappelijke en politieke reilen en zeilen van de Sahrawi. Mijn enige vraag: wanneer vertrekken we?

omslagfotoblog.jpg

Korte briefing

Voor ik jullie kan meenemen in mijn bevindingen van de reis, heb je wat achtergrondkennis nodig. Daarom schets ik hier een beknopte geschiedenis van het conflict omtrent de Westelijke Sahara.
 
De Westelijke Sahara is het gebied onder Marokko. Tot 1975 was dit gebied een kolonie onder controle van Spanje. In 1976 besliste Spanje dat het gebied verdeeld werd over Marokko en Mauritanië. De bevolking van het gebied, de Sahrawi, liet dat niet zomaar gebeuren en Polisario werd opgericht. Polisario is een onafhankelijkheidsbeweging die het gewapende verzet leidde. In 1976 slagen ze erin Mauritanië te verdrijven uit het gebied. Tussen Polisario en Marokko bleef de oorlog gaande. Polisario slaagde erin een groot deel van het gebied te bevrijden, maar als tegenactie bouwde Marokko een aarden muur van het Noorden tot het Zuiden van de Westelijke Sahara. Tot vandaag zijn er bemande legerposten aan de muur. Het gewapende conflict eindigde echter reeds in 1991.
 
In 1991 bemiddelde de Verenigde Naties een staakt-het-vuren. De Sahrawi wordt een referendum over hun onafhankelijkheid beloofd. Dat referendum is er nog altijd niet van gekomen. Het volk kiest ervoor in vrede af te wachten tot ze het referendum krijgen waar ze recht op hebben. Hun doel blijft erkenning krijgen en terug naar hun vaderland kunnen trekken. Internationaal nam vanaf de jaren 90 de interesse voor het conflict snel af omwille van andere oorlogen en conflicten elders in de wereld. Vandaag staat de Westelijke Sahara nog bekend als ‘de laatste kolonie’, althans onder zij die het conflict nog niet uit het oog verloren zijn.
Westernsaharamap.png

​ ​
 Zij wachten al 25 jaar in vrede op een referendum voor hun onafhankelijkheid dat er maar niet komt.
15068393_10209493409549779_5908765026964319663_o.jpg

​Ongeloof

First things first. We doken met de meesten van de groep in een ongekend avontuur, letterlijk. Wij waren immers niet op de hoogte van de achtergrond van de Sahrawi. Wat we wel wisten, was dat we naar het zuiden van Algerije zouden trekken. Onder de stad Tindouf bevinden zich de vluchtelingenkampen van het volk.

Het begon ons echter al snel te dagen. Het waren geen echte kampen waar we naartoe trokken, maar nederzettingen. Niet zo verwonderlijk als je erbij stilstaat dat zij hier al 40 jaar gevestigd zijn. Zij wachten dus al 40 jaar om in hun eigen land te kunnen wonen. Zij wachten al 25 jaar in vrede op een referendum dat er maar niet komt. En terwijl ze wachten zijn ze volledig afhankelijk van noodhulp en ontwikkelingshulp. Als ik een Sahrawi was, zou ik dus zijn opgegroeid in de hoop op een referendum. De hoop om ooit mijn thuisland te kunnen zien. Een hoop die doorheen mijn leven zou afnemen, want zeg nu zelf 25 jaar… Een schrijnende situatie die door het internationale publiek vergeten is. Een conflict dat een verloren generatie dreigt achter te laten.

 

​Op ontdekking

Polisario leidt een nu geweldloze strijd om erkenning te krijgen voor hun onafhankelijkheid. Dat doen zij door internationaal zoveel mogelijk te lobbyen.

Het is onder die vlag dat wij werden uitgenodigd in hun kampen. Gedurende een week werden we met een groep van 7 jongsocialisten op sleeptouw genomen door Hamdi, Internationaal Secretaris bij UJSARIO (de jongerenbeweging van Polisario). Een kleine greep uit ons programma:

Ontmoeting met de gouverneur van onze Wilaya (De vier kampen van Sahrawi zijn opgedeeld in 6 gemeenten of Wilaya’s)

  • Ontmoeting met UJSARIO
  • Ontmoeting met de voorzitter van het parlement
  • Ontmoeting met coördinator Rode Kruis
  • Bezoek aan musea
  • Bezoek aan een school
  • Veel beleving dankzij onze gastgezinnen (dikke merci aan onze gastvrouw Hadjidzu voor het lekkere eten een week lang!)
  • Thee, veel thee
  • …  
klasje in sahara.png
​ ​
 Ik kwam thuis met een grote verontwaardiging. Een goed onderwijssysteem, tweetalig en ambitieus én toch geen kansen hebben?!
 
 
groepselfie.png

Op enkele dagen tijd kreeg ik veel informatie te verwerken, verbleef ik in de Sahara en - gezien mijn eigen gebrekkige talenkennis - stootte ik vaak op een taalbarrière. Ik kreeg bij thuiskomst dan ook vaak de vraag/opmerking: dat was een cultuurshock zeker?

En steeds opnieuw een verbaasde blik bij het antwoord: eigenlijk niet! Op vlak van eten, deden ze waarschijnlijk hun best om zich aan ons aan te passen als teken van gastvrijheid. In de ochtend kregen we standaard brood met confituur of smeerkaas, en als lunch of avondeten kregen we een pasta of rijstschotel vergezeld van vlees of vis. Heel veel rare dingen zaten er niet tussen, al durf ik jullie wel ‘kameelstekskes’ aanraden. Daarnaast verbleven we bij gastgezinnen thuis, sliepen we op redelijk comfortabele matrasachtige kussens, werd er wifi voor ons voorzien en verplaatsten we ons standaard in een auto. Ja, ook hier leven ze in de 21e eeuw.

Echt een cultuurshock was er dus niet, maar ik kwam wel thuis met een grote verontwaardiging. Tijdens deze inleefreis ontmoetten we immers veel leeftijdsgenoten. Zij doorliepen een goed opgezet onderwijssysteem, spreken bijna allemaal 2 talen (Arabisch en Spaans/Frans) én zijn ambitieus. Dat lijkt de opzet te zijn om te slagen in het leven, niet? Of toch bij ons. Want bij de Sahrawi is dat niet zo. Het enige dat ze kunnen doen, is wachten. Wachten tot ze een eerlijk referendum krijgen. Wachten tot ze de kans krijgen om een leven op te bouwen in hun vaderland waar ze nog nooit zijn geweest. Maar ze zijn ook strijdvaardig en na al deze jaren steekt ongeduld op. Of de vrede zo bewaard kan blijven, moeten we afwachten.

Ik zal in ieder geval mijn steentje bijdragen voor hun toekomst door hun verhaal te vertellen. Ik hoop dat ze kans maken op een toekomst die elke youngster verdient. Een toekomst vol kansen in hun land.

foto Tine.png
 
 ~ Tine Jans